Tüketici dava ve uyuşmazlıklarında arabuluculuk, Tüketici Kanunu kapsamındaki uyuşmazlıkların zorunlu arabuluculuk kapsamına alınması ile oldukça önemli bir hal almıştır.

Türk hukukunda 6502 Sayılı Tüketicinin Koruması Hakkında Kanunun standartlarını belirlediği ilkeler çerçevesinde bir çok uyuşmazlık konusu Tüketici Hukukuna girmektedir.

Zorunlu arabuluculuk ve arabuluculuk temel ilkeleri ile ilgili bilgi sahibi olmak için Arabuluculuk Hizmetleri başlıklı yazımızın incelenmesini tavsiye ederiz.


Tüketici Hukukunda Arabuluculuğun Hukuki Dayanağı

7521 Sayılı Yasa ile 6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanuna 73/A maddesi eklenerek tüketici hukukunda zorunlu arabuluculuk kapsamı çizilmiştir.

Dava Şartı Olarak Arabuluculuk

MADDE 73/A – (1) Tüketici mahkemelerinde görülen uyuşmazlıklarda dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır. Şu kadar ki, aşağıda belirtilen hususlarda dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmaz:

a) Tüketici hakem heyetinin görevi kapsamında olan uyuşmazlıklar

b) Tüketici hakem heyeti kararlarına yapılan itirazlar

c) 73 üncü maddenin altıncı fıkrasında belirtilen davalar

ç) 74 üncü maddede belirtilen davalar

d) Tüketici işlemi mahiyetinde olan ve taşınmazın aynından doğan uyuşmazlıklar

(2) 7/6/2012 tarihli ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin onbirinci fıkrası tüketici aleyhine uygulanmaz.

(3) Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya tarafların anlaşmaları ya da anlaşamamaları hâlinde tüketicinin ödemesi gereken arabuluculuk ücreti, Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır. Ancak belirtilen hâllerde arabuluculuk ücreti, Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesinin eki Arabuluculuk Ücret Tarifesinin Birinci Kısmına göre iki saatlik ücret tutarını geçemez.

(4) Arabuluculuk faaliyeti sonunda açılan davanın tüketici lehine sonuçlanması hâlinde arabuluculuk ücreti, 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre davalıdan tahsil olunarak bütçeye gelir kaydedilir.”


Tüketici Davalarında Zorunlu Arabuluculuk Kapsamına Giren Talepler

Tüketici Davalarında Zorunlu Arabuluculuk Kapsamına Giren Taleplerin belirlenebilmesi için her şeyden önce 6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamının ve hangi tür uyuşmazlıkların tüketici mahkemelerinin görev alanına girdiğini tespit edilmesi gerekir. Genel olarak tarafların üzerinde serbestçe taraf edebileceği ve belirli bir tazminat ve alacağı içeren talepler zorunlu arabuluculuğa tabiidir:

  • Kusurlu ve Ayıplı Gayrimenkul Tesliminden Doğan Tazminat ve Alacaklar
  • Kusurlu ve Ayıplı Ürün ve Hizmetten Kaynaklı Tazminat ve Alacaklar
  • Vekalet ( Avukatlık ) Sözleşmesi Kaynaklı Tazminat ve Alacaklar
  • Tıbbi Malpraktis Kaynaklı Tazminat ve Alacaklar
  • Eser Sözleşmesi ( Sipariş Üzerine Mobilya Üretimi, Bahçe Düzenlemesi )
  • Taşıma ( Nakliye ) Sözleşmesi
  • Simsarlık Sözleşmeleri
  • Emlak Komisyonculuğu Sözleşmesi
  • Sigorta Sözleşmesi
  • Vekâlet Sözleşmesi
  • Bankacılık Sözleşmeleri
  • İnternet , bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere,

her türlü tüketici sözleşmesi ve hukuki işleminden doğan tazminat, alacak ve menfi tespit talepleri zorunlu arabuluculuğa tabiidir.


Tüketici Hukuku Dosyalarında Arabuluculuk Ücretleri

Tüketici Dava ve Uyuşmazlıklarda Arabuluculuk Ücreti için Arabuluculuk Ücret Tarifesi başlıklı yazımızın incelenmesini tavsiye ederiz.

Buna karşılık genel bir bilgi vermek gerekirse, uzlaşma sağlanır ise uzlaşılan tutarın %6’sı taraflarca eşit olarak arabulucuya ödenecektir.

Uzlaşmanın gerçekleşmemesi halinde, ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere bakanlık bütçesinden karşılanarak arabulucuya ödenecektir.